Voortschrijdende Inzichten

De verbindingsweg

De benoeming van straatnamen was vroeger een eenvoudige zaak. Straten kregen meestal een naam die functioneel was: markt, plein. De straat bij of naar het station kreeg als naam Stationsstraat. Soms verwezen namen naar een fysieke gesteldheid (en nu naar een ongemakkelijk verleden): Zandweg, Karrepad. Ook was het handig om te weten of je op de goede weg was, de straatnaam kon dan helpen: de Utrechtsestraat in Amsterdam lag in de goede richting als je naar Utrecht moest, zoals ook de Amsterdamsestraatweg in Utrecht de goede richting aangaf voor een tocht naar Amsterdam. Meer van die handige namen zijn: Badweg - aan het eind lonkt het strand- of de Veerweg - gelukkig kunnen we daar het water over-. Namen die verwijzen naar activiteiten, dateren vaak al uit de Middeleeuwen: Zoutmarkt, vismarkt, Turfmarkt, Slachtstraat.

Van waar naar waar?
Dit artikel gaat echter over een op het oog heel gewone straatnaam, namelijk de 'Verbindingsweg'. Dit lijkt duidelijk een functionele naam. De vraag is echter: wat verbindt de Verbindingsweg? Want we mogen toch aannemen dat de naam niet zo maar gekozen is. Nu valt er in termen van straten en wegen heel veel te verbinden. Eigenlijk heeft elke straat, behalve de doodlopende straat, de eigenschap dat deze plaatsen met elkaar verbindt. In dat licht bezien mag het verwonderlijk genoemd worden dat er in Nederland maar zo weinig gemeenten zijn die een Verbindingsweg herbergen: het zijn er maar zo'n zestig.

Anderzijds kan natuurlijk gedacht worden dat de naam Verbindingsweg juist alleen gebruikt wordt voor heel specifieke 'verbindingssituaties'. Ook is het heel wel mogelijk dat het begrip 'verbinding' op een andere manier gebruikt is. Denk hierbij aan de chemische betekenis ('een verbinding van ijzer en zwavel'), de communicatiebetekenis ('een telefoonverbinding tot stand brengen') of de constructiebetekenis ('pen- en gatverbinding'). In de laatste gevallen zouden we dat echter ook kunnen opmaken uit de namen van straten in de omgeving van de Verbindingsweg. Voortschrijdende Inzichten stelde een onderzoek in. Het heeft verrassende bevindingen opgeleverd.

Een echte Verbindingsweg!
De Verbindingsweg in Maarssen zou een echte verbindingsweg genoemd kunnen worden. Deze verbindt namelijk de Straatweg in Maarssen met de autoweg de A2; de lengte is 1,7 km. Ook echt is de Verbindingsweg die loopt van de Populierenlaan aan de rand van Ridderkerk naar de Rijksstraatweg , een oude uitvalsweg aan de zuidkant van Rotterdam. De lengte is ruim 2 km. Dit zijn voorbeelden van verbindingswegen in de meest letterlijke zin. Ook in Amersfoort is sprake van een echte Verbindingsweg. Aan de oostkant van deze gemeente ligt de Verbindingsweg tussen de Scheidingsweg en de Veenweg. Een andere mogelijkheid is er niet. Met recht een verbindingsweg. Zo zijn er echter weinig, zo stelden wij in ons onderzoek vast!

Hoezo Verbindingsweg?!
Zo vonden wij in Bloemendaal de Verbindingsweg: van de Kleverlaan naar de Korte Kleverlaan. Deze sluiten echter ook al direct op elkaar aan. Wij vroegen de gemeente Bloemendaal om opheldering, maar men onthield zich van commentaar. In Leeuwarden is er een Verbindingsweg van de Harlinger Straatweg naar het Bisschopsrak. De weg loopt naar de vuilstort en ligt in het buitengebied van Leeuwarden. Voor autoverkeer loopt de weg dood!

De Verbindingsweg in Baarn ligt tussen de Sparrenlaan en Oosterstraat. Weliswaar snijdt de Verbindingsweg een stuk af, maar even goed kan het via de Pompstraat en de Wijkamplaan. Evenzo overbodig lijkt de Verbindingsweg in Blaricum, in Eemnes en in Huizen. Onze conclusie is dat het niet zo nauw genomen wordt met het toepassen van de naam Verbindingsweg.